Zowel in België, Frankrijk, Nederland en Engeland worden overeenkomsten benaderd vanuit een tweepartijenverhouding. De huidige maatschappelijke realiteit, die gekenmerkt wordt door steeds complexere samenwerkingen, dwingt het recht tot evolutie. Hoe de onderzochte rechtstelsels de aansprakelijkheid bij samenhangende overeenkomsten (dit zijn meerdere juridisch zelfstandige overeenkomsten die een nauwe band met elkaar vertonen) regelen, vormt de rode draad doorheen dit boek.
Het eerste deel onderzoekt de contractsrelativiteit, de samenhangende overeenkomsten en de subtiele grens tussen partij en derde. De lezer krijgt daardoor een beter inzicht in de mechanismen die schuil gaan achter de verschillende onderzochte rechtsstelsels.
Het tweede deel analyseert de verschillende aanspreekmogelijkheden tussen de contractuele uiteinden van samenhangende overeenkomsten. De opeenvolgende koop en de driepartijenverhouding tussen opdrachtgever, aannemer en uitvoeringsagent staan daarbij centraal. De tegenwerpelijkheid van het exoneratiebeding binnen de samenhangende overeenkomsten krijgt eveneens ruime aandacht.
Verkorte Inhoudstafel
INLEIDING
1. Maatschappelijk kader
2. Probleemstelling
3. Opbouw en methode
DEEL I. ESSENTIËLE BEGRIPPEN
§ 1. Samenhangende overeenkomsten
1. Wat zijn ‘samenhangende overeenkomsten’?
2. Indeling in contractgroepen
3. Relatie tussen de uiteinden van samenhangende overeenkomsten
4. Fundamentele bezwaren tegen invoering van contractuele en buitencontractuele vorderingen tussen A en C
§ 2. Theorie van de derdenwerking
I. Relativiteitsbeginsel
1. Regel
2. Historische evolutie van de contractsrelativiteit
3. Onderscheid tussen relativiteit en tegenwerpelijkheid
4. Relativiteit en tegenwerpelijkheid van exoneratiebedingen
II. Relativiteitsbeginsel in perspectief: de grens tussen het contractuele en buitencontractuele domein
1. Waarom is men gebonden? De vraag naar wie partij en wie derde is
2. Proeve van definitie
3. De grijze zone tussen ‘partij’ en ‘derde’
III. Instrumenten om situaties te contractualiseren
1. Herverdelen van het onderscheid, ‘derde’ wordt gezien als ‘partij’
2. Derde categorie: ‘de contractueel betrokken derde’ (tiers contractant of intéressé)
3. Contractsgroepen (groupes de contrats, connected contracts)
IV. Engeland en de privity of contract
1. De privity of contract
2. Uitzondering op de privity of contract
3. Mechanismen om de privity of contract te omzeilen ten voordele van een derde
4. Mechanismen om de privity of contract te omzeilen ten nadele van een derde
5. Buitencontractuele aansprakelijkheid en het vereiste van de duty of care
V. Conclusie en mogelijke verklaring voor de verschillende benaderingen
DEEL II. CAPITA SELECTA VAN EXONERATIECLAUSULES IN SAMENHANGENDE OVEREENKOMSTEN
§ 1. Ketting van koopovereenkomsten (les ventes successives, successive sales) en koop gevolgd door aanneming bij roerende goederen
I. Analyse van de aansprakelijkheidsmogelijkheden
1. Opeenvolgende koopovereenkomsten
2. Koop gevolgd door aanneming
II. Invloed van de exoneratieclausule op de aansprakelijkheidsvordering
1. Er wordt contractueel gevorderd
2 Er wordt buitencontractueel gevorderd
III. Conclusie
§ 2. De relatie opdrachtgever-aannemer-uitvoeringsagent (OAU)
I. Opdrachtgever A spreekt de onderaannemer C aan
1. Analyse van de aansprakelijkheidsmogelijkheden
2. Invloed van de exoneratieclausule op de aansprakelijkheidsvordering
II. Onderaannemer C spreekt opdrachtgever A aan
1. Analyse van de aansprakelijkheidsmogelijkheden
2. Invloed van de exoneratieclausule op de aansprakelijkheidsvordering
III. Toemaatje: de quasi-immuniteit en het gelijkheidsbeginsel
IV. Conclusie: slechtofferbescherming of contractueel evenwicht?
1. Aansprakelijkheidsmogelijkheden van opdrachtgever A tegen onderaannemer C
2. Aansprakelijkheidsmogelijkheden van onderaannemer C tegen opdrachtgever A
V. Extrapolatie van het Nederlandse model als alternatief
ALGEMENE CONCLUSIE
