Dit werk bevat de referaten van de conferentie over het rechterlijk beraad, georganiseerd door de rechtenfaculteit van de HUB-KUBrussel op vrijdag 8 april 2011
Het beraad en het geheim van het beraad worden vaak als dermate evident beschouwd dat weinigen zich hierover de laatste jaren nog wezenlijke vragen hebben gesteld. Nochtans kwam dit leerstuk met de “Fortisgate”- affaire op vrij spectaculaire wijze opnieuw voor het voetlicht. Tijdens de daaropvolgende commentaren en hoorzittingen van de commissiezittingen werd een gans beeld opgehangen van de gebeurtenissen die aanleiding hebben gegeven tot een merkwaardig hoofdstuk van onze vaderlandse geschiedenis.
Instinctief riep dit alles vragen op over de notie en de grenzen van het beraad, de onafhankelijkheid van de rechter binnen het beraad en het geheim van het beraad.
Op het colloquium kwamen voormelde vragen aan bod evenals een aantal rechtsvergelijkende beschouwingen van het beraad. Daarnaast werd ook aandacht besteed aan de in dit leerstuk geldende wettelijke bepalingen, hun interpretatie en ratio legis in een moderne democratie.
Ook het beraad in collegiale kamers en de rol van dissenting en concurring opinions, de werkwijze van het beraad en mogelijke onregelmatigheden net zoals de communicatie, explicitatie of verwoording van het beraad in de motivering kwamen aan bod.
Het colloquium voorzag in een drietal academische lezingen (prof. Eric Brewaeys, prof. Maurice Adams en prof. Hendrik Vuye) waarna vijf respondenten uit de magistratuur en de advocatuur (raadsheer Alain Bloch, raadsheer Bruno Luyten, voorzitter Jo Stevens, prof. em. Armand Vandeplas en voorzitter Dirk Vercruysse) hun visie weergaven op de problematiek. Nadien volgde een bijzonder interessante discussie met het publiek.
Dit cahier vormt enerzijds de schriftelijke neerslag van de thema’s die op het colloquium door toedoen van de drie academische sprekers en de respondenten aan bod zijn gekomen, en anderzijds wordt aandacht besteed aan het beraad vanuit een rechtstheoretisch (prof. Fleerackers) en filologische perspectief (prof. Markey).
Aangezien tijdens het debat een bijzonder interessante opmerking werd gemaakt over het beraad in de arbeidsrechtbanken, bleek het nuttig om in dit cahier ook de opmerkingen van de eerste voorzitter van het arbeidshof van Gent op te nemen. Uiteraard werd ook het “Fortisgatearrest” van het hof van beroep van Gent (14 september 2011) opgenomen.
INHOUDSOPGAVE
Ten geleide: Het Beraad en de Rechter.
Gerechtelijk recht
E. Brewaeys
Kleine sociologie van de dissenting opinions en het beraad-
Naar een (vergelijkende) onderzoeksagenda wat betreft de rechterlijke motivering
Prof. Dr. M. Adams
Het beraad in het kader van de democratie
Hendrik Vuye
Over het beraad in strafzaken
A. Vandeplas.
Het beraad en de rechter
Een correctionele en internationale ervaring
Alain Bloch
De collegiale kamer versus de alleenzetelende rechter/raadsheer
Bruno Luyten
Het beraad: bespreking, overweging, overleg
Dirk Vercruysse.
Het beraad bezien door een advocaat
Jo Stevens
Bedenking deelnemer colloquium
Gregor Vande Vyver
Interactie als noodzakelijke modus van rechtsdenken
Frank Fleerackers
De distinctieve kenmerken van de termen beraad en délibéré
Dominique Markey
Fortisgate-arrest
Rechtstheoreticus en -filosoof Frank FLEERACKERS studeerde
rechten en wijsbegeerte aan de K.U.Leuven, King's College, MIT en
Harvard. Momenteel doceert hij aan de rechtsfaculteit van de K.U.
Brussel en de European Academy of Legal Theory, is hij voorzitter
van het Centrum voor Conflictanalyse en -resolutie (CARE) en
hoofdredacteur van Advocare Juridisch Cahier. Hij is eveneens
advocaat bij de balie te Brussel. In de reeks De Iure
Ferenda is hij tevens auteur van Het vel van de
Rechter en editor van De Re Ferenda – een meta-juridische
conflictanalyse van het referendum. ...
Magistraat, deeltijds docent HUB-KUBrussel, vrijwillig
wetenschappelijk medewerker KULeuven
Staatsraad, docent aan de Vrije Universiteit Brussel
en Voorzitter van de Raad voor de Journalistiek.
Rechtstheoreticus en -filosoof Frank FLEERACKERS studeerde
rechten en wijsbegeerte aan de K.U.Leuven, King's College, MIT en
Harvard. Momenteel doceert hij aan de rechtsfaculteit van de K.U.
Brussel en de European Academy of Legal Theory, is hij voorzitter
van het Centrum voor Conflictanalyse en -resolutie (CARE) en
hoofdredacteur van Advocare Juridisch Cahier. Hij is eveneens
advocaat bij de balie te Brussel. In de reeks De Iure
Ferenda is hij tevens auteur van Het vel van de
Rechter en editor van De Re Ferenda – een meta-juridische
conflictanalyse van het referendum. ...
Lid redactieraad Advocare (taalkunde).
Former President of the Antwerp Bar Association
Directeur “Protection Juridique du Citoyen (Projucit).
Centre de recherche fondamentale” (Universiteit Namen,
www.projucit.be); Gewoon Hoogleraar Facultés Universitaires
Notre-Dame de la Paix de Namur en deeltijds Hoogleraar Universiteit
Antwerpen; Doctor in de rechten, licentiaat in de criminologie
& licentiaat in de wijsbegeerte.
Voor meer informatie over het colloquium Het Beraad van de Rechter, download de pdf (programma en inschrijfstrook)